Ekonomistler, sanayi üretim verisini değerlendirdi

16.05.2018 14:01

Son güncelleme : 16.05.2018 18:03

Halk Yatırım Araştırma Direktörü Banu Kıvcı Tokalı, "Sanayi üretiminde geçen yılın temmuz ayından itibaren devam eden güçlü yıllık artış oranının mart ayında ivme kaybetse de olumlu tarafta kaldığını görüyoruz." dedi.



AA

Türkiye İstatistik Kurumu'na (TÜİK) göre, arındırılmamış sanayi üretim  endeksi, martta geçen yılın aynı ayına göre yüzde 6,8 artarak 121 değerine çıktı.  Endeks, 2017'nin mart ayında 113,3 seviyesinde bulunuyordu. 
  
Konuya ilişkin olarak AA muhabirine değerlendirmede bulunan Halk Yatırım  Araştırma Direktörü Banu Kıvcı Tokalı,  mevsim ve takvim etkilerinden arındırılmış üretim endeksinin de yüzde 0,2 ile  sınırlı olsa da aylık bazda artış yönünde kaldığına dikkati çekti.
 
Tokalı, "Böylece yılın ilk çeyreğinde sanayi üretimindeki yıllık  artış, hem düzeltilmiş hem de düzeltilmemiş verilerde yüzde 9,8 düzeyinde  gerçekleşmiş oldu. Yüzde 7,3’lük genel büyüme oranının kaydedildiği geçen yılın  son çeyreğinde sanayi üretiminde gerçekleşen yüzde 10,5-10,7 seviyesine yakın bir  düzeye işaret ederken, bu yılın ilk çeyreğine ait büyüme oranının da yüzde 7  seviyesine yaklaşabileceği yönündeki görüşümüzü destekler yönde." ifadelerini  kullandı.  
 
Mart üretim verilerinin detaylarında ise dayanıklı tüketim  mallarındaki zayıflığın devam ettiğini, yatırım eğilimini gösteren sermaye  mallarında ve yüksek teknolojik ürünlerdeki güçlenmenin korunmasının orta vadeli  büyüme görünümü açısından destekleyici göründüğünü kaydeden Tokalı, sektörel  bazda ise ekonominin diğer sektörlerini desteklemesi yönünden önemli olan kimya  ve inşaatta ivme kaybının dikkati çektiğini, otomotiv sektörünün ise sanayi  faaliyetine olumlu katkı sağlamaya devam ettiğini söyledi.
 
Tokalı,  "Sanayi üretiminde geçen yılın temmuz ayından itibaren devam  eden güçlü yıllık artış oranının mart ayında ivme kaybetse de olumlu tarafta  kaldığını görüyoruz." dedi.
 
"İLK ÇEYREK BÜYÜME YÜZDE 7 ÜZERİ GERÇEKLEŞEBİLİR"
 
AA Finans Analisti ve ekonomist Haluk Bürümcekçi de mart ayında sanayi  üretiminin (arındırılmamış) yıllık bazda yüzde 6,8 artışla beklentinin altında  gerçekleştiğini kaydetti.
 
Genel piyasa beklentisinin yüzde 7,6 artış yönünde olduğunu bildiren  Bürümcekçi, "Mart ayında imalatçı sektörlerin ana girdisi olması nedeniyle sanayi  üretiminin de öncüsü sayılan enerji ve altın hariç ara malı ithalatının avro  bazında geçen yıla göre yüzde 0,9 daralması, sanayi üretiminde önceki aya göre  (yüzde 9,9) daha sınırlı bir artış görülebileceğini düşündürmüştü." dedi.
 
Bürümcekçi, takvim etkisinden arındırılmış endeksin 3 aylık hareketli  ortalamasının yıllık değişiminin yüzde 9,8'e gerilediğini, takvim etkisinden  arındırılmış endeksin 3 aylık hareketli ortalamasının yıllık değişiminin Eylül  2017'de yüzde 12,9 ile Ekim 2011'den beri en yüksek seviyesine çıktığını  belirterek, mart ayındaki yavaşlamaya karşın üretimin halen gücünü koruduğunu  vurguladı.
  
İlk çeyrekte sanayi üretimi yıllık artışının yüzde 9,8 ile güçlü  gerçekleştiğine dikkati çeken Bürümcekçi, "Bu ise sanayi üretimi ve katma değer  arasında önceki çeyreklerde gözlenen ilişki nedeniyle ilk çeyrek GSYH'yle  büyümesi açısından olumlu sinyal vermeye devam ettiği anlamına gelmektedir. Daha  önce ilk çeyrekte büyümenin yüzde 7 üzerinde gerçekleşebileceği yönünde hükümet  kanadından da açıklamalar gelmişti." şeklinde konuştu.
 
Bürümcekçi, mevsimsellikten ve takvim etkisinden arındırılmış endeksin  bir önceki aya göre yüzde 0,2 artış gösterdiğini belirterek, sanayi üretimi  momentumunun gücünü ay bazında değerlendirmektense çeyrekten çeyreğe değişimlere  bakmayı daha doğru bulduklarını söyledi.
 
"BAŞTA İSTİHDAM OLMAK ÜZERE ÇEŞİTLİ TEŞVİK VE TEDBİRLER BÜYÜMEYE  DESTEK VERİYOR"
 
Haluk Bürümcekçi, çeyrekler bazında bakıldığında, önceki iki çeyrekte  ortalama yüzde 3,2 ve yüzde 2,3 ile güçlü artışlar kaydedildiğini bildirdi.
 
Bürümcekçi, öncü göstergelerin büyüme eğiliminin 2018 yılının ilk  çeyreğinde gücünü koruduğuna işaret ettiğini ancak nisan ayından itibaren  yavaşlama sinyallerinin geldiğini belirterek, şunları kaydetti:
 
"İlk çeyrek görünümü açısından diğer öncü göstergelere bakıldığında  Türkiye Satınalma Yöneticileri Endeksi (PMI) mevsimsel düzeltilmiş ocak-mart  ortalaması (54,4) önceki çeyreğe göre (53,5) yüksek oluşurken, Merkez Bankası  Reel Kesim Güven Endeksi (RKGE) aynı dönem ortalaması (110,4) önceki çeyrek ile  aynı (110,4) gerçekleşmiş, kapasite kullanımı ortalaması yüzde 77,9 ile önceki  çeyreğe (yüzde 79,3) göre gerilemiş, tüketici güven endeksinde ise 72,9 ile  önceki çeyreğe göre (65,9) toparlanma gözlenmişti. İhracatın (TİM verileri) ise  aynı dönemde yıllık bazda yüzde 15 civarı artması dış talep açısından olumlu  görünse de, ithalatın daha belirgin artması büyümeye katkının negatife döndüğüne  işaret etmişti. Dolayısıyla genel olarak ilk çeyrekte büyüme eğiliminin gücünü  koruduğuna işaret etmişti. Buna karşılık, nisan ayında PMI (48,9) ve RKGE (106,8)  belirgin gerilemiş, kapasite kullanımı yüzde 79,1'e yükselirken, ihracat artışı  gücünü korumuştu."
 
Bürümcekçi, bu yıla girerken, geçen yılın güçlü büyümesinin yarattığı  aleyhteki baz etkisi ve bu büyümeye en az 2 puan civarında katkı sağladığı tahmin  edilen Kredi Garanti Fonu (KGF) destekli kredi hacminin benzer artış  göstermeyeceği varsayımıyla büyüme hızının uzun dönem ortalamalarına doğru geri  çekilebileceğini söyledi.
 
Bürümcekçi, "Kredi artış hızında geçmiş yıllar ortalamalarına doğru  dönüş gözlenmektedir. Ancak ilk çeyrekte imalat sanayi üretimi ve yatırımlar  açısından öncü gösterge olan kapasite kullanımı, RKGE ve PMI endeksleri ve  ihracat ile ithalat hacminde görülen belirgin artış, büyümenin potansiyelin  üzerinde seyrettiğini düşündürmüştü." değerlendirmesinde bulundu.
 
Otomobil ve beyaz eşya satışlarında zayıflama gözlense de, perakende  satışların ilk 2 ayda yüzde 9,4 yıllık artışla hızlanmasının da iç talep  açısından olumlu sinyal verdiğini bildiren Bürümcekçi, başta istihdam olmak üzere  çeşitli teşvik ve tedbirlerin sağlanmaya devam etmesinin de büyümeye destek  verdiğini kaydetti.
 
Bürümcekçi, özellikle son 2 ayda PMI endeksinin hızla gerilemesinin  sanayide ivme kaybı gözlenebileceğini düşündürdüğünü, 2018 yılı için yüzde 4  seviyesinde olan büyüme tahminlerinin üzerindeki risklerin hafif yukarı yönde  kalmaya devam ettiğini söyledi.
 
"İHRACATÇI SEKTÖRLERDE SANAYİ ÜRETİMİ YÜKSEK SEVİYEDE OLMAYA DEVAM  EDİYOR"
 
İntegral Yatırım Araştırma Direktörü Tuncay Turşucu ise takvim  etkisinden arındırılmış verilerde sanayi üretiminin mart ayında yüzde 7,6  arttığını, önceki 2 aya göre artış hızındaki düşüşte geçen yıldan gelen yüksek  baz etkisinin olduğunu vurguladı.
 
Turşucu, sanayi üretiminin 3 aylık ortalamasının yüzde 9,9 ve imalat  sanayi 3 aylık ortalamasının ise yüzde 10,3 seviyesinde gerçekleştiğini, bunun,  Türkiye'nin ilk çeyrek büyümesinin yüzde 7 seviyesinin üzerinde gelebileceğinin  sinyallerini verdiğini bildirdi.
 
İhracatçı sektörlerde sanayi üretiminin yüksek seviyede olmaya devam  ettiğini belirten Turşucu, şunları kaydetti: 
 
"Bu, ihracatın güçlü devam ettiğini göstermesi açısından olumlu.  Tekstil, hazır giyim, otomotiv, demir-çelik gibi sektörler bu bakımdan öne  çıkmakta. Sermaye malındaki üretim artışlarını olumlu karşılıyoruz. Diğer yandan  dayanıklı tüketim eşyasındaki azalmada geçen yılki yüksek bazın etkisi var. Ancak  mevsim ve takvim etkilerinden arındırılmış veride ise önceki aya göre artış  olması dikkat çekici. Bu durumu, dayanıklı tüketim grubunda hafif de olsa  toparlanma olduğu şeklinde okumak mümkün. Bu sektörde hem yurt içi satışlar hem  de güçlü ihracat önümüzdeki aylarda etkili olabilir."





17:59103.200
Değişim :  2,04% |  2.062,00
Açılış :  101.786  
Önceki Kapanış :  101.138  
En Yüksek
103.349
En Düşük
101.322