İran`da döviz kurlarında yükselişin ekonomiye etkileri

16.05.2018 11:28

Son güncelleme : 16.05.2018 15:27

İranlı ekonomist Prof. Dr. Mahmud Camsaz, İran hükümetinin ekonomiyle ilgili sorunlarını ekonomi dışındaki yöntemlerle çözmeye çalıştığını söyledi.



AA

İranlı  ekonomist Prof. Dr. Camsaz, İran'da doların yükselmesi ve bunun ülke ekonomisine  etkilerini AA muhabirine değerlendirdi.
 
İran hükümetinin dolar kurunu sabitleme kararını eleştiren Camsaz,  hükümetin doların yükselişini kontrol etmek için başvurduğu yöntemin uzun vadede  sonuç getirmeyeceğini belirtti.
 
Camsaz, "Döviz kuru iç ve dış etkenlere göre şekil alır. Dış etkenler  İran ve yabancı ülkeler arasındaki diplomatik meselelere dayanıyor. İran ile P5 1  ülkeleri arasında imzalanan nükleer anlaşma sonrasında yaptırımlar nedeniyle daha  önceki yıllarda dış ticarette inzivada kalan İran, ekonomik kısıtlamalardan  kurtularak ekonomide başarı kazanmayı umuyordu ancak maalesef böyle olmadı.  Nükleer anlaşma uygulandığı zaman bile biz sonuçlarından fayda sağlayamadık."  ifadelerini kullandı.
 
TRUMP YABANCI YATIRIMCIYI KORKUTTU
 
ABD Başkanı Donald Trump'ın anlaşmaya ilişkin olumsuz görüşlerinin  yabancı yatırımcıları korkuttuğunu dile getiren Camsaz, "Şimdiye kadar anlaşmanın  kaderi belli değildi. İran anlaşmadan henüz fayda sağlayamadan önce bu anlaşma  bozuldu. Trump şimdi nükleer anlaşmayı tek taraflı olarak iptal ederken, İran'a  yeni yaptırımlar getirdi. Bu gelişmeler kesinlikle ekonomimizi etkileyecektir."  diye konuştu.
 
Camsaz şöyle devam etti:
 
"Bu kararla petrol üretimi ve ihracatı azalacak. Bankacılık ve para  transferlerine yönelik yaptırımlar da İran'ın döviz açıklarına maruz kalmasına  neden olacak. Enflasyon beklentilerini buna göre belirlemeliyiz. İnsanlar böyle  bir durumla karşı karşıya kaldıklarında, varlıklarını ve paralarını kontrol  altında tutmak için sermayelerini bankalardan çekerek dövize hücum ederler.  İran'da banka faiz oranlarının yüzde 5 düşmesi de dövize eğilimin artarak devam  edeceğini gösteriyor. Bu yüzden hem döviz hem de altın yükseldi. Daha önce de  birkaç kez dolar yükselmişti ancak hükümet elindeki parayı başarılı bir şekilde  piyasalara sürerek, döviz kurlarını kontrol altına almıştı. Bu kez hükümet hiçbir  şey yapmadı ve piyasaya döviz sürmedi ve maalesef dolar altı bin tümeni  aştı."
 
DÖVİZ KURLARINDAKİ ARTIŞ FIRSAT OLUŞTURABİLİR
 
Ruhani hükümetinin döviz kurlarını sabitleme kararının doğru  olmadığını savunan Camsaz, "Döviz kurlarını kontrol edemeyen hükümet, açıkladığı  kararla dolar kurunu 4 bin 200 tümene sabitlemek zorunda kaldı. Bu aslında 2017  bütçesinde öngörülen dolar kurunu da 500 tümen aşıyor. İran hükümeti, ekonomiyle  ilgili sorunları ekonomi dışındaki yöntemlerle çözmeye çalışıyor. Her sorun  kendine has yöntemlerle çözülmesi gerekir." dedi.
 
Döviz kurlarındaki yükselişin, petrol gelirlerine dayalı bir ekonomiye  sahip İran'da Ruhani hükümetine fırsatlar da sunabileceği yorumunu yapan Camsaz,  "Her ne kadar İran'da başka ihracat ürünleri olsa da petrol gelirlerini hükümetin  sepetinden çıkardığımız anda ciddi bir bütçe açığı ortaya çıkar. Hükümet şu anda  ithalatçılara dolar satarak bütçe açığını kapatabilir. Elbette bu tür ithalatlar  ülke ekonomisine zarar verebilir ancak yerli üreticilere de yol açabilir.  Hükümetin dolar kurunu sabitleme kararı da petrol gelirlerinin ülke ekonomisine  katkısı ve bütçe dengesi bağlamında değerlendirilmelidir. Petrol gelirleri  düştüğü sırada döviz kurlarının yükselmesi hükümete fayda da sağlayabilir.  Hükümet bu sayede döviz satarak bütçe açığını kapatabilir." değerlendirmesinde  bulundu.
 
İRAN'DA İTHALAT YASAĞI
 
Ülkedeki yerli üretimi desteklemek amacıyla birçok malın ithalatının  yasaklandığını aktaran Camsaz, "Sadece sipariş kaydı ile bu ürünler ithal  ediliyor. Bu yüzden milyarlarca dolar değerindeki mallar sadece kaçakçılık  yoluyla ithal ediliyor. Her yıl bir çoğu Çin'den olmak üzere toplam 20-25 milyar  dolarlık ürün ülkeye kaçak olarak giriş yapıyor. Hükümet şu anda Güney Kore, Çin,  Türkiye ve diğer bazı ülkelerden ithalat yapılmasını yasaklayan bir yasa  tasarısını onayladı. Artık hiç kimse mal sipariş etmeden Türkiye'den ithalat  yapamayacak." ifadelerini kullandı
 
  





12:5989.084
Değişim :  -1,31% |  -1.178,96
Açılış :  91.493  
Önceki Kapanış :  90.263  
En Yüksek
91.569
En Düşük
88.876