TÜİK`ten TÜFE açıklaması

08.01.2019 16:05

Son güncelleme : 09.01.2019 10:48

Türkiye İstatistik Kurumu`nca (TÜİK), Tüketici Fiyat Endeksi`nin (TÜFE) "uluslararası normlarda" hesaplandığı belirtilerek, "2018 sepetinde takip edilen iş yerlerinin ekimde kurum başkanlığı tarafından değiştirilmesi ve iki firmaya kaydırılması gibi bir durum kesinlikle söz konusu değildir. Ocak 2018`de belirlenen sepet, ağırlıklar ve iş yeri seçimine yönelik metodolojide herhangi bir değişiklik yapılmamıştır" ifadesi kullanıldı.



AA

TÜİK'in internet sitesinden, TÜFE hesaplamalarına ilişkin kamuoyunda yer alan bazı iddialara yönelik açıklama yapıldı.

Açıklamada, kurumun, ürettiği tüm istatistiklerde olduğu gibi TÜFE'yi  uluslararası normlarda, mesleki bağımsızlık, şeffaflık, karşılaştırılabilirlik,  tarafsızlık ve doğruluk ilkelerine bağlı olarak, Avrupa Birliği (AB) ve dünya  genelinde geçerli olan, uluslararası kurumlar tarafından tavsiye edilen yöntem, tanım ve kavramları kullanarak hesapladığı bildirildi.

Söz konusu kavram ve yöntemlerle uygulama sonuçlarının yerli, yabancı  kurum ve kuruluşlardaki uzmanların değerlendirmelerine açık olduğu, en ayrıntılı düzeyde kamuoyu ile paylaşıldığına işaret edildi.

TÜFE hesaplamalarında kullanılan ağırlık, madde sepeti ve fiyatların  şeffaflık politikası gereği kurumun internet sayfasında da yayımlandığı  vurgulanan açıklamada, şu ifadeler kullanıldı:

"TÜFE hesaplamaları, tüketici fiyat endeksi tüketim sepeti  oluşturulması, ağırlıkların belirlenmesi ve fiyatların derlenmesi olmak üzere üç  aşamada yürütülmektedir. Her yıl endeks sepeti güncellenmekte, sepette yer alan  ürünlerin ağırlıkları yeniden tespit edilmekte, fiyat derlenen yerleşim yerleri  ve iş yerleri (örneklem yapısı) yeniden gözden geçirilmektedir. TÜFE  hesaplamalarında hanehalklarının yoğunlukla tercih ettiği iş yerlerinin seçilmesi  ve fiyatların bu iş yerlerinden derlenmesi gerekmektedir."

TÜFE tüketim sepetinde yer alacak mal ve hizmetlerin belirlenmesinde, hanehalkı bütçe anketi ve idari kayıtların da kullanıldığı belirtildi.

Her yıl aralık ayında yeni önem kazanan madde ve madde çeşitlerinin  endekse dahil edildiği, önemini kaybedenlerin ise endeks sepetinden çıkartıldığı  bildirilen açıklamada, şunlar kaydedildi:

"2018'de endeks sepetinde yer alacak ürünler ve ağırlıklara ilişkin  çalışmalar Ocak 2018'de tamamlanmıştır. 2018 sepetinde takip edilen iş yerlerinin  ekimde kurum başkanlığı tarafından değiştirilmesi ve iki firmaya kaydırılması  gibi bir durum kesinlikle söz konusu değildir. Ocak 2018'de belirlenen sepet,  ağırlıklar ve iş yeri seçimine yönelik metodolojide herhangi bir değişiklik  yapılmamıştır. TÜFE hesaplamalarında iş yerlerinin tespitinde yoğun alışveriş  yapılma kriteri esastır. 2019'a kadar iş yeri tespiti Bölge Müdürlüklerimizin  gözlemlerine dayanmaktaydı, ancak 2019 TÜFE hesaplamalarında kullanılacak iş  yerlerinin belirlenmesinde perakende sektöründe yer alan marketler ve giyim  mağazalarının Gelir İdaresi Başkanlığından (GİB) alınan ciro payları kullanılmış,  bu şekilde en çok satış yapan iş yerlerinden fiyat derlenmesi planlanmıştır.  Böylece tüketicilerin yoğunlukla tercih ettiği iş yerleri uluslararası normlara  daha uygun bir şekilde ciro büyüklükleri dikkate alınarak belirlenmiştir. Bu  kapsamda 2019'da fiyat derlenecek iş yeri sayılarının ciro tabakalaması  belirlenmiş, iş yeri sayısı ve fiyat sayısı artırılmıştır."

Söz konusu iş yerlerinden 2019 sepetine temel oluşturacak şekilde  aralık ayında fiyat derlenmeye başlandığı belirtilerek, "TÜFE kapsamında fiyat  derleme sıklığı piyasadaki fiyat gelişimini yansıtacak şekilde yapılmaktadır.  Fiyat hareketliliği yüksek olan ürünlerde daha sık aralıklarla fiyat  derlenmektedir. Buradaki amaç, düşük fiyatı değil yükselen ya da düşen bütün  fiyatları kaydetmektir. Uygulama zorlukları olmazsa ayın tüm günlerinin ve  işlemlerinin (alışverişlerin) kapsanması hedeflenmektedir. TÜFE hesaplamalarının  modernleştirilmesi çalışmaları kapsamında fiyat hareketliliğini daha duyarlı bir  şekilde verebilmek için ayın tüm günlerini ve tüm satışları içeren barkod verisi  kullanılarak işlem hacmine göre ağırlıklandırılmış fiyatlarının hesaplamalarda  kullanımı TÜİK tarafından bir Ar-Ge projesi olarak yürütülmektedir."  değerlendirmesinde bulunuldu.

TÜFE sepetinde 2003 yılından bu yana otomobil ve elektronik eşyaların  da kapsandığına işaret edilen açıklamada, şu bilgiler verildi:

"2018 ve öncesinde sadece Ankara'dan derlenen bu ürünlerin, bölgesel  fiyat farklılığını yansıtmak amacıyla 2019'da tüm bölge müdürlükleri tarafından  derlenmesi planlanmıştır. Bu kapsamda 2019 endeks hesaplamalarına baz oluşturmak  üzere aralık ayı fiyatları derlenmiştir. 2019 çalışmaları kapsamında yapılan  yenilikler, ciro büyüklükleri gibi daha objektif kriterler kullanılarak iş yeri  seçiminin yapılması, otomobil ve elektronik eşya gibi sadece Ankara'dan derlenen  maddelerin fiyatlarının bölge müdürlüklerinin tamamına dağıtılması, iş yeri  sayısının ve fiyat sayısının bu çerçevede artırılmasıdır. 2019'da kullanılacak  sepet için aralık ayında fiyat derleme çalışmaları da bu kapsamda yürütülmüştür."

TÜFE verisinin bu alanda dünyada yayımlanan en şeffaf veriler arasında  yer aldığı vurgulanarak, kasım ve aralıkta enflasyonun ana belirleyicisinin döviz  kurundaki iyileşme ve vergi düzenlemeleri olduğu bildirildi.





18:051.324
Değişim :  0,83% |  10,93
Açılış :  1.316  
Önceki Kapanış :  1.313  
En Yüksek
1.328
En Düşük
1.316
BIST En Aktif Hisseler18:05
KONYA 980,40 31.155.747 % 10,00  
OLMIP 7,15 3.535.049 % 10,00  
PKENT 847,00 420.959 % 10,00  
CASA 66,55 1.653.915 % 10,00  
SUMAS 35,20 404.228 % 10,00  
18:05 Alış Satış %  
Dolar 7,6175 7,6225 % 0,96  
Euro 9,0223 9,0585 % 0,96  
Sterlin 10,0988 10,1494 % 1,09  
Frank 8,3283 8,3785 % 0,88  
Riyal 2,0259 2,0360 % 0,97  
18:05 Alış Satış %  
Altın Ons 1.873 1.873 6,29  
Altın Gr. 459 459 5,83  
Cumhuriyet 3.071 3.117 55,00  
Tam 3.054 3.135 54,64  
Yarım 1.476 1.516 26,44  
Çeyrek 740 758 13,21  
Gümüş.Ons 24,18 24,21 0,07  
Gümüş Gr. 5,93 5,94 0,08  
B. Petrol 45,13 45,13 0,93