AB ve Avustralya'dan serbest ticaret adımı

AB Komisyonu, AB Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen ile Avustralya Başbakanı Anthony Albanese arasında Canberra'da yapılan görüşmenin ardından alınan kararlara ilişkin açıklama yayımladı.

Açıklamada, AB ve Avustralya'nın, yeni bir güvenlik ve savunma ortaklığını kabul ettikleri, iddialı ve dengeli bir serbest ticaret anlaşmasına yönelik müzakereleri tamamladıkları kaydedildi.

Tarafların, Avustralya'nın AB araştırma ve inovasyon programı Horizon Europe'a katılımı için resmi müzakerelerin başlatılması konusunda da uzlaştığı belirtilen açıklamada, "Bu adımlarla AB ve Avustralya, karşılıklı fayda sağlayan sonuçlar elde ederken jeopolitik belirsizliklerin arttığı bir dönemde yakın olan ilişkilerini daha da güçlendiriyor." ifadesi kullanıldı.

Açıklamada, yeni güvenlik ve savunma ortaklığı kapsamında tarafların, siber güvenlik, deniz güvenliği, hibrit tehditlerle mücadele ve yapay zeka gibi alanlarda işbirliğini artıracaklarına dikkat çekildi.

Serbest ticaret anlaşmasıyla AB'nin, dünyanın en hızlı büyüyen gelişmiş ekonomilerinden biri olan Avustralya pazarına erişiminin genişleyeceğine işaret edilen açıklamada, anlaşma kapsamında AB'nin Avustralya'ya ihracatının gelecek 10 yılda yüzde 33 artarak yıllık 17,7 milyar avroya ulaşmasının öngörüldüğü bildirildi.

Açıklamada, anlaşmayla birlikte AB'den Avustralya'ya yapılan mal ihracatındaki gümrük vergilerinin yüzde 99'undan fazlasının kaldırılacağı, AB şirketlerinin Avustralya'da hizmet sektörü ve kamu ihalelerine erişiminin genişletileceği kaydedildi.

Anlaşma ile AB'nin kritik hammaddelerde tedarik zincirlerinin güçlendirileceği ifade edilen açıklamada, peynir, et ürünleri, şarap, meyve ve sebzeler, çikolata ve şekerleme gibi başlıca AB ihracat ürünlerindeki gümrük vergilerinin de ortadan kalkacağı belirtildi.

Açıklamada, AB tarım üreticilerinin çıkarlarının da dikkate alındığı, sığır eti, koyun ve keçi eti, şeker, bazı süt ürünleri ve pirinç gibi hassas tarım sektörlerinde Avustralya'dan sıfır veya düşük tarifeli ithalata yalnızca sınırlı miktarlarda izin verileceği bildirildi.

Öte yandan, geçen yıl AB şirketleri Avustralya'ya 37 milyar avro mal ve 31 milyar avroya yakın da hizmet ihracatı gerçekleştirdi.

Söz konusu anlaşmanın yürürlüğe girmesi için Avustralya, AB Konseyi ve Avrupa Parlamentosu'nun (AP) onayı gerekiyor.

AB ile Avustralya serbest ticaret anlaşması müzakerelerine 2018'de başlanmıştı. Son müzakere turu 2023'te yapılmış ancak AB'nin et ithalat kotaları ve tarım sektörüne yönelik koruma önlemleri konusundaki anlaşmazlıklar nedeniyle müzakerelerde sonuç alınamamıştı.

Yapılan anlaşma ile Avustralya, Avrupa'ya daha fazla et ihraç etmeyi, AB ise özellikle otomobiller olmak üzere sanayi ürünlerine uygulanan gümrük vergilerini düşürmeyi ve Çin'e olan bağımlılığını azaltmak için Avustralya'nın kritik minerallerine daha fazla erişim sağlamayı amaçlıyor.