Almanya'da yeni elektrik santralleri için ilk kez devlet teşviki verilecek

Federal Ağ Ajansından yapılan açıklamaya göre, Almanya'nın elektrik arz güvenliğini sağlamak amacıyla açılan ilk ihalede toplam kapasitesi yaklaşık 5 bin 160 megavat olan 11 teklif kabul edildi.

İhaledeki sözleşmelerin 10'u, Alman enerji şirketi RWE ile Doğu Almanya merkezli linyit madenciliği şirketi LEAG'nin iştiraki Leipheim gaz santraline verildi.

İlk ihaleye enerji şirketlerinden yoğun talep geldi. Başlangıçta 4 bin 500 megavat olarak ilan edilen kapasite için yaklaşık 12 bin megavatı bulan 41 teklif sunuldu. 7 teklif ise resmi eksiklikler nedeniyle ihale dışı bırakıldı. Yasal mevzuat gereği, ihale hacmini ilk aşan teklifin de değerlendirmeye alınmasıyla planlanandan daha fazla kapasite tahsis edildi.

Oluşan rekabet ortamı fonlama maliyetlerini düşürdü. Megavat başına yıllık ortalama teşvik ödemesi 155 bin 296 avro olarak gerçekleşirken bu tutar izin verilen maksimum 244 bin avroluk tavan fiyatın oldukça altında kaldı. Bu doğrultuda, yıllık yaklaşık 800 milyon avro olacak sübvansiyon ödemelerinin, 15 yıllık sözleşme süresi boyunca toplamda yaklaşık 12 milyar avroyu bulacağı hesaplandı.

Söz konusu maliyet, tüketicilerin elektrik faturalarına yansıtılacak ek bir fon üzerinden karşılanacak. Elektrik fiyatlarının çok yüksek olduğu dönemlerde işletmeciler gelirlerinin bir kısmını geri ödeyecekleri için net maliyetin daha düşük olabileceği öngörülüyor.

2031'den itibaren arz güvenliği sağlanacak

Söz konusu yeni güç santrallerinin, 2031 itibarıyla rüzgar ve güneş enerjisinin yetersiz kaldığı "karanlık ve durgun" dönemlerde elektrik arz güvenliğini garanti altına alması hedefleniyor. İhaleyi kazanan santral işletmecilerine, bu taahhütleri karşılığında 15 yıl boyunca devlet tarafından sübvansiyon ödemesi yapılacağı bildirildi.

Almanya Ekonomi ve Enerji Bakanı Katherina Reiche, yaptığı açıklamada, ihaleyi "büyük bir başarı" olarak nitelendirerek, "Bu adım, yenilenebilir enerjinin daha da yaygınlaşmasını ve kömürden çıkış sürecini güvence altına alıyor." ifadesini kullandı. Bakanlık verilerine göre, ihalelerdeki sözleşmelerin tamamı gaz santrallerine verilirken batarya depolama sistemleri rekabetin gerisinde kaldı. Reiche, düşük sübvansiyon fiyatlarının elektrik tüketicilerinin yükünü azaltması açısından da kritik önem taşıdığını vurguladı.

Federal Ağ Ajansı Başkanı Klaus Müller de ihale sonuçlarının elektrik arzını uzun vadede ve maliyet etkin bir şekilde güvence altına alma yolunda önemli bir ilk adım olduğunu, santrallerin bölgesel dağılımının şebeke güvenliğine katkı sağlayacağını ifade etti.

En büyük kapasite tahsisi 2 bin 118 megavat ile Kuzey Ren-Vestfalya eyaletine yapılırken, bunu bin 819 megavat ile Brandenburg ve 910 megavat ile Saksonya izledi. Bavyera ve Baden-Württemberg eyaletleri de kapasite alan diğer bölgeler oldu.

Yeşiller Partisi'nden "tekelcilik" eleştirisi

Hükümetin bu stratejisine Yeşiller Partisi'nden ise sert eleştiriler geldi. Yeşiller Federal Meclis Grubu’nun enerji politikası sözcüsü Michael Kellner, ihale sonuçlarının eski kömür şirketleri RWE ve LEAG için muazzam bir pazar gücü oluşturduğuna dikkati çekerek, "Tekeller, iş dünyası ve tüketiciler için her zaman pahalıya patlar. Kötü tasarlanmış ihale modeli ters tepti." değerlendirmesinde bulundu.

Hükümetin yeni elektrik santrali stratejisi kapsamında santrallerin, kurulu kapasitelerinin en az yüzde 80'ini kesintisiz olarak en az 10 saat boyunca sağlayabilmesi şartı koşuluyor. Bu kural batarya sistemleri yerine gaz santrallerini öne çıkardı. Yeni kurulacak gaz santrallerinin ilerleyen süreçte hidrojene dönüştürülebilir olması ve en geç 2046 yılından itibaren tamamen iklim nötr çalışması yasal zorunluluk taşıyor.

Öte yandan, 4 bin 500 megavatlık ikinci ihalenin 10 Kasım'da duyurulacağı, 2027 Mayıs'ta ise 10 saat sınırının uygulanmayacağı 2 bin megavatlık bir başka ihalenin daha yapılacağı bildirildi.

Avrupa Birliği (AB) Komisyonu, eylülde onayladığı bu destek mekanizmasının toplam maliyetinin 2045'e kadar 15,6 milyar ile 35,2 milyar avro arasında değişebileceğini tahmin ediyor.