Eşel Mobil Sistemi nedir, nasıl çalışıyor? Akaryakıta gelen zamlar pompa fiyatlarına yansımayacak mı?
2021 yılında sona eren Eşel Mobil Sistemi Uygulaması Resmi Gazete'de yayımlanan karar ile yeniden devreye alındi ABD-İsrail'in İran'a yönelik saldırıları, İran'ın misillimeleri ve Hürmüz Boğazı'nın kapatılması ile birlikte devam eden süreçte Petrol fiyatlarında 10 dolarlık sert bir artış yaşandı. Resmi Gazete'de yayımlanan karar ile Eşel Mobil Sistemi yeniden devreye alındı. Peki Eşel Mobil Sistemi nedir, nasıl çalışır?
Eşel Mobil Sistemi nedir sorusunun yanıtı sorgulanmaya devam ediyor. Orta Doğu'da tırmanan gerilim sonrası İran, Hürmüz Boğazını kapatmış Brent Petrol fiyatlarında yaklaşık olarak 10 dolarlık bir artış kaydedilmişti. Brent Petrol fiyatlarında yaşanan 10 dolarlık artış sonrası Motorin ve Benzine yüklü zamların gelmesi bekleniyordu. Akaryakıt fiyatlarında yaşanancak artışların enflasyonu tetikleyeceğinden dolayı Eşel Mobil Sistemi yeniden devreye alındı. Peki Eşel Mobil Sistemi nedir, nasıl çalışır?
EŞEL MOBİL SİSTEMİ DEVREYE ALINDI!
Resmi Gazete'de yayımlanan karar ile Eşel Mobil Sistemi devreye alındı. Sistem, 2 Mart günü baz alınarak, bu tarihten itibaren bazı petrol ürünlerinin fiyatı artarsa, artış tutarının yüzde 75'ine kadar bu ürünlerin ÖTV'sinin indirilmesi suretiyle uygulanacak.
Bu kapsamda, benzinde litre başına 14,8277 liraya, motorinde litre başına 13,9006 liraya, LPG'de kilogram başına 11,3830 liraya kadar indirim olabilecek.
Bu ürünlerin fiyatı düşerse de azalış tutarının yüzde 75'ine kadar ÖTV'si artırılacak ve artırılan bu tutar da 2 Mart'ta uygulanan ÖTV'yi geçmeyecek.
EŞEL MOBİL SİSTEMİ NASIL ÇALIŞIYOR?
Eşel mobil uygulamasında, uluslararası petrol fiyatı veya döviz kuru nedeniyle akaryakıt maliyetleri arttığında, bu artış Özel Tüketim Vergisi’nden düşülerek tüketiciye yansıtılmıyor.
Örneğin motorin maliyeti 20 kuruş artarsa, aynı miktarda ÖTV indirimi yapılıyor ve pompa fiyatı sabit kalıyor. Fiyatlar düştüğünde ise daha önce vazgeçilen vergi yeniden artırılarak dengeleniyor. Bu yöntemle hem tüketicinin hem de enflasyonla mücadele sürecinin korunması hedefleniyor.
2021’DE UYGULAMA SONA ERMİŞTİ
Türkiye’de bir dönem akaryakıt fiyatlarını dengelemek için kullanılan eşel mobil sistemi, 2021 yılının son çeyreğinde döviz kurundaki sert yükseliş nedeniyle kaldırılmıştı. Yeni gelişmeler ise sistemin yeniden gündeme gelmesine yol açtı.
10 LİRALIK ARTIŞIN SADECE 2,5 LİRASI VATANDAŞA YANSIYACAK
Uluslararası petrol fiyatları ve döviz kurundaki değişim nedeniyle meydana gelecek fiyat artışının, akaryakıt ve LPG fiyatlarına sınırlı olarak yansıması amacıyla bu ürünler üzerindeki ÖTV'nin yüzde 75'i ile buna bağlı KDV'den vazgeçilecek.
Örneğin, söz konusu ürünlerdeki fiyat artışının 10 lira olması halinde, bu tutarın sadece 2,5 lirası piyasa fiyatına yansıyacak, geri kalan 7,5 lira ise vergiden karşılanacak.
Böylece, yüksek miktarda bütçe gelirinden feragat edilerek enflasyonla mücadele önceliklendirilmiş, akaryakıt ve LPG fiyat artışlarının piyasaya sınırlı yansıması sağlanmış olacak.
