05.09.2026 - 07:39 | Son Güncellenme:
Milliyet.com.tr/ Haber Merkezi Düzenleme özellikle internet siteleri, sosyal medya platformları, ilan servisleri ve çeşitli dijital aracılık hizmetleri üzerinden ekonomik faaliyet yürüten kişi ve şirketleri yakından ilgilendiriyor.
Yeni sistemle dijital ortamda gerçekleştirilen ticari işlemlerin daha yakından takip edilmesi, kayıt dışı ekonomik faaliyetlerin azaltılması ve vergi güvenliğinin güçlendirilmesi hedefleniyor.
E-TİCARETİN ÖTESİNE GEÇİLDİ
Daha önce elektronik ticaret faaliyetleri ağırlıklı olarak düzenlemelerin merkezinde yer alırken yeni uygulamayla kapsam önemli ölçüde genişletildi.
Buna göre internet başta olmak üzere her türlü dijital ortamın ekonomik veya ticari amaçlarla kullanıldığı faaliyetler bildirim yükümlülüğüne konu olabilecek.
Alım ve satım işlemlerinin yanı sıra kiralama faaliyetleri, internet üzerinden yayımlanan ilanlar ve reklam hizmetleri de bu kapsama dahil edildi.
Böylece yalnızca doğrudan ürün veya hizmet satan platformlar değil, kullanıcılarla satıcıları buluşturan ya da ilan yayımlanmasına imkan sağlayan dijital hizmetler de vergi otoritesinin bilgi talep edebileceği alanlar arasına girdi.
SOSYAL AĞLAR DA KAPSAMA GİREBİLECEK
Düzenleme kapsamında bildirim yükümlülüğü getirilebilecek işletme ve platformların kapsamı da geniş tutuldu.
Elektronik ortamda ticari veya ekonomik faaliyet yürüten hizmet sağlayıcıların yanında elektronik ticaret hizmet sağlayıcıları ve aracı hizmet sağlayıcıları da sisteme dahil edilebilecek.
Ayrıca erişim sağlayıcıları, içerik sağlayıcıları, yer sağlayıcıları ve sosyal ağ sağlayıcıları için de faaliyetlerine ilişkin çeşitli bilgileri bildirme zorunluluğu getirilebilecek.
Bu durum, sosyal medya ve dijital platformlar üzerinden gerçekleştirilen ekonomik faaliyetlerin de daha ayrıntılı biçimde izlenebilmesinin önünü açıyor.
BAKANLIK BİLDİRİMLERİN DETAYLARINI BELİRLEYEBİLECEK
Hazine ve Maliye Bakanlığına yeni düzenleme kapsamında geniş yetkiler tanındı.
Bakanlık, yapılacak bildirimlerin hangi bilgileri içereceğini, hangi formatta hazırlanacağını, hangi standartların kullanılacağını, ne zaman ve hangi yöntemle gönderileceğini belirleyebilecek.
Bildirim yükümlülükleri tüm işletmeler için aynı şekilde uygulanmak zorunda olmayacak.
İşletmelerin iş hacmi, faaliyet gösterdikleri sektör, dahil oldukları mükellef grubu, alış ve satış tutarları gibi kriterlere göre farklı uygulamalar belirlenebilecek.
Aynı şekilde alım, satım, kiralama, ilan veya reklama konu olan mal ve hizmetlerin türüne göre de farklı bildirim şartları getirilebilecek.
İLAN PLATFORMLARINA AYLIK BİLDİRİM ZORUNLULUĞU
Düzenlemenin en dikkat çeken bölümlerinden biri ise ilan yayımlanmasına aracılık eden platformlara yönelik oldu.
Taşınır veya taşınmazların, çeşitli mal ve hizmetlerin alınması, satılması ya da kiralanmasına ilişkin ilanların yayımlanmasına imkan tanıyan yer sağlayıcıları ve sosyal ağ sağlayıcıları için bildirim yükümlülüğü öngörüldü.
Bu platformlar, takvim yılının her ayında gerçekleştirdikleri işlemlere ilişkin belirlenen bilgileri elektronik ortamda Gelir İdaresi Başkanlığına iletecek.
Böylece internet üzerinden yayımlanan ilanların vergi sistemi açısından daha düzenli şekilde takip edilmesi mümkün olacak.
KİMLİK VE VERGİ BİLGİLERİ DE BİLDİRİLECEK
Platformların yapacağı bildirimler yalnızca ilan sayıları veya işlem tutarlarından ibaret olmayacak.
Bildirim kapsamında öncelikle hizmetin sunulduğu internet adresleri Gelir İdaresi Başkanlığına aktarılabilecek.
Bunun yanında platformlardan hizmet alan gerçek veya tüzel kişilere ilişkin bilgiler de sisteme dahil edilecek.
Bu bilgiler arasında gerçek kişiler için ad ve soyadı, şirketler için unvan bilgisi bulunacak.
Ayrıca T.C. kimlik numarası, yabancı kimlik numarası veya vergi kimlik numarası gibi mükellefiyetin belirlenmesini sağlayan bilgiler de bildirim kapsamına girecek.
Bu yöntemle internet üzerinden düzenli biçimde ekonomik faaliyette bulunan kişi veya işletmelerin vergi mükellefiyeti açısından daha kolay tespit edilmesi amaçlanıyor.
SATIŞ VE KİRALAMA İLANLARI TAKİP EDİLECEK
Platformların kullanıcıları adına yayımladığı ilanlara ilişkin bilgiler de Gelir İdaresi Başkanlığına aktarılacak.
Taşınır ve taşınmaz satışları, kiralama işlemleri, ürün satışları veya çeşitli hizmetlere ilişkin ilanların detayları bildirim kapsamında yer alabilecek.
Özellikle internet üzerinden sürekli veya yüksek hacimli şekilde satış yapan kişilerin faaliyetlerinin vergi sistemi tarafından daha görünür hale gelmesi bekleniyor.
Benzer şekilde ev, araç veya başka varlıkların satış ve kiralamasına yönelik dijital ilanların da ilgili kişi veya şirketlerle ilişkilendirilmesi mümkün olacak.
VERİLER ELEKTRONİK ORTAMDA SAKLANACAK
Yeni düzenleme yalnızca bilgilerin Gelir İdaresi Başkanlığına gönderilmesini değil, bu bilgilerin elektronik ortamda muhafaza edilmesini de kapsıyor.
Hangi bilgilerin ne kadar süreyle saklanacağı ve talep edilmesi halinde hangi şartlarla yetkili kurumlara sunulacağı konusunda yeni kurallar belirlenebilecek.
Böylelikle dijital ekonomik faaliyetlere ilişkin kayıtların sonradan kontrol edilmesine imkan tanıyan daha kapsamlı bir veri altyapısının oluşturulması hedefleniyor.
KAYIT DIŞI DİJİTAL TİCARETE YAKIN TAKİP
Düzenlemenin temel amaçlarından biri internet üzerinden yürütülen ancak vergi sistemi dışında kalabilen ekonomik faaliyetlerin daha etkin şekilde takip edilmesi olacak.
Son yıllarda sosyal medya hesapları, ilan siteleri ve farklı dijital platformlar üzerinden gerçekleştirilen satış, kiralama ve reklam faaliyetlerinin artması, vergi idaresinin bu alanlara yönelik bilgi toplama kapasitesini de önemli hale getirdi.
Yeni uygulamayla dijital platformlardan elde edilen bilgiler ile vergi mükelleflerine ilişkin kayıtların karşılaştırılması daha kolay hale gelebilecek.
Böylece düzenli şekilde internetten satış yapan, ilan veren, kiralama faaliyeti yürüten veya reklam üzerinden gelir elde eden kişi ve şirketlerin faaliyetlerinin daha şeffaf biçimde izlenmesi amaçlanıyor.