Ekonomistler cari açık verisini değerlendirdi

14.05.2018 13:19

Son güncelleme : 14.05.2018 18:28

Halk Yatırım Araştırma Direktörü Banu Kıvcı Tokalı, "Hem beklentilerin üzerinde gelen son veriler hem de enerji maliyetinde devam eden artış nedeniyle, yıl sonuna ait cari açık tahminimizi 48 milyar dolardan 53,5 milyar dolara çıkarıyoruz." dedi.



AA

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) tarafından Mart 2018 dönemine  ilişkin ödemeler dengesi verilerine göre, Türkiye'nin cari işlemler hesabı,  martta 4 milyar 812 milyon dolar açık verirken, 12 aylık cari işlemler açığı 55  milyar 380 milyon dolara çıktı.
 
Konuya ilişkin AA muhabirine değerlendirmelerde bulunan, Halk Yatırım  Araştırma Direktörü Banu Kıvcı Tokalı, mart ayında cari açığın, piyasa  beklentisinin üzerinde 4,8 milyar dolar seviyesinde gerçekleştiğini, yıllık açığı  da 55,4 milyar dolar düzeyinde olduğunu kaydetti.
 
Tokalı, hem beklentilerin üzerinde gelen son veriler hem de enerji  maliyetinde devam eden artış nedeniyle, yıl sonuna ait cari açık tahminlerinin 48  milyar dolardan 53,5 milyar dolara çıkartıklarını belirterek, "2016 yılında yüzde  3,8 seviyesine düşen ancak geçen yıl yüzde 5,5'e yükselen cari açık oranının bu  yıl da yükseliş trendini koruyacağını ve yüzde 6 seviyesine ulaşacağını  düşünüyoruz." dedi.
 
Beklentilerin üzerinde gelen mart cari açık verisinde, bavul ticareti  ve navlun rakamlarındaki zayıflığın yanı sıra, doğrudan yatırımlara yönelik kar  transferleri ve portföy yatırımlarına ait giderlerdeki yükselişin etkili olduğunu  bildiren Tokalı, şunları kaydetti:
 
"Finansman tarafında ise, doğrudan yatırımların katkısında gözlenen  artış ve bankaların yurt dışı muhabirlerindeki döviz mevduatlarının düşüş yönünde  kalmasının yarattığı iyimserliğe karşın portföy yatırımlarında net çıkışlar  olduğunu, bankaların uzun vadeli net borçlanmasının ‘eksi’ye döndüğünü,  yatırımları gösteren reel sektörün uzun vadeli borçlanmasının zayıf kaldığını  izliyoruz. Bu çerçevede de, 2,9 milyar dolarlık net hata ve noksan kaleminin  katkısına rağmen, resmi rezervler mart ayında 4,8 milyar dolarlık düşüşe işaret  ediyor. Ancak, TCMB verilerinden nisan ayında rezervlerde kısmi bir toparlanma  olduğunu da görüyoruz. Hem cari dengedeki bozulmanın devam etmesi hem de dışarıda  küresel normalleşme baskısı karşısında, kur istikrarının sağlanması için para ve  maliye politikası önlemlerine yönelik beklentilerin devam edeceğini düşünüyoruz." 
 
"ALTIN VE ENERJİ İTHALATI ARTMAYA DEVAM EDİYOR"
 
GCM Menkul Kıymetler Araştırma Uzmanı Enver Erkan, açıklanan verilerin  piyasa beklentisi üzerinde olduğunu, mart ayı ihracat ve ithalat rakamlarına  bakıldığında ise verinin çok da şaşırtıcı olmadığını kaydetti.
 
Erkan, cari işlemler açığında, geçen yılın aynı dönemine göre olan  artışta dış ticaret açığının bir önceki yılın aynı ayına göre 1,69 milyar dolar  artarak 4,61 milyar dolar seviyesine yükselmesinin ve birincil gelir dengesi  açığının 240 milyon dolar artarak 1,31 milyar dolar seviyesine çıkmasının etkili  olduğunu ifade etti.
 
Finansman tarafında zayıflığın göze çarptığına dikkati çeken Erkan  şöyle devam etti:
 
"Doğrudan yatırımlardan kaynaklanan girişler azaldı, portföy  yatırımları tarafında ise net çıkış olduğunu gözlemliyoruz. Bu durum biraz da  mart ayında dolar kurunun yükselmesinden belli olan bir durum. Diğer yatırımlar  tarafında da net azalma mevcut. Resmi rezerv azalması mart ayında 4,84 milyar  dolar olarak gerçekleşmiş, ki bu çok fazla olmakla beraber aynı zamanda da mart  ayında döviz piyasalarında olan durumu da yansıtıyor.  Net hata noksanda da 2,02  miyar dolar giriş var." 
 
Erkan, cari açık ve dış ticaret açığı trendinin olumsuz olduğunu,  altın ve enerji ithalatının da artmaya devam ettiğini belirterek, gelecek aylarda  döviz kurlarındaki artışın ihracatı tetikleyebileceğini kaydetti.
 
Kurlar yukarı gitmeye devam ettiği sürece ithalat fiyatlarındaki artış  ile petrol fiyatlarındaki artış eğiliminin devam ediyor olmasının ithalatın  muhtemelen daha yüksek oranlarda artmasına sebebiyet vereceğini bildiren Erkan,  "Yurt dışında artan faiz hadleri ile beraber içeride de borçlanma maliyetlerinde  oluşan yukarı yönlü baskı cari açığın finansmanı açısından sorun yaratmaya devam  etmektedir. Portföy yatırımlarında yavaşlama ve eurobond ihraçlarında geçen yılki  ivmenin yakalanamaması durumu cari açığın finansmanı açısından olumsuzluklar  olabilir. Cari açık finansmanının bozulması, dış finansman ihtiyacının yarattığı  kırılganlığın artması şeklinde ekonomimize yansıyabilir. Bu yıl da mevcut cari  açık trendi ve ithalat artış momentumu çerçevesinde yıllık cari açığın 50 milyar  dolar civarlarında gerçekleşmesini bekliyoruz."
 
"CARİ AÇIĞIN GSYH'YA ORANI ARTIYOR"
 
İntegral Yatırım Araştırma Uzmanı Seda Yalçınkaya, cari açığın mart  ayında 4,8 milyar dolar açıklandığını anımsatarak, "Piyasa beklentisi 4,2 milyar  dolar seviyesiydi. Bu açıdan bakıldığında piyasa beklentisinden sapma oluşmuş  durumda. Şubat ayına ilişkin cari açık 4,2 milyar dolardan 4,5 milyar dolar  seviyesine yukarı yönde revize edildi." dedi.
  
Yıllık bazda cari açığın 55,4 milyar dolar olduğunu belirten  Yalçınkaya, geçen senenin mart ayına kıyasla 21,9 milyar dolar ya da yüzde 65  düzeyinde bir artış olduğunu kaydetti.
 
Yalçınkaya, cari açığın GSYH'ya oranın yüzde 6,5 seviyesinde olduğunu  ifade ederek, "Bu oran giderek yükseliyor. Bu açıdan şimdilik kontrol dışında  görünmese de ilerleyen süreçte yükselmeye devam etmesi stresi artırabilir."  değerlendirmesinde bulundu.
 
Mart ayı cari işlemler dengesinin finansman tarafında doğrudan  yatırımlarda artış, buna karşın portföy yatırımlarında önemli çıkışlar olduğunu  bildiren Yalçınkaya, şu görüşleri paylaştı:
 
"Mart ayı doğrudan yatırımlarında 1 milyar dolar civarında girişler  var. Bu yılın şu ana kadar en yüksek doğrudan yatırımı denilebilir. Bu açıdan  bakıldığında olumlu. Ancak, portföy çıkışlarında aylık olarak 2,4 milyar dolar  çıkış olmuş. Bu açıdan bakıldığında ise finansman hesabındaki denge bozulmakta ve  finansman tarafı yılın üçüncü ayında da zayıf kalmaya devam etmiş. Diğer  yatırımlarda ise 1,6 milyar dolar çıkış dikkati çekmekte. Krediler kısmında  yükümlülükler artıyor. Krediler hesabından 1,9 milyar dolar bankaların net  ödemelerinden kaynaklanan çıkış yaşanmış. Yurt dışından sağlanan kredilerle  ilgili olarak, bankalar 2,1 milyar dolar net geri ödeme, Genel Hükümet ve diğer  sektörler sırasıyla 26 milyon dolar ve 47 milyon dolar net kullanım  gerçekleştirmiştir."





14:231.488
Değişim :  0,31% |  4,57
Açılış :  1.510  
Önceki Kapanış :  1.483  
En Yüksek
1.515
En Düşük
1.488
BIST En Aktif Hisseler14:23
LINK 51,70 76.693.221 % 10,00  
MERIT 414,70 2.308.635 % 10,00  
KSTUR 346,60 1.770.779 % 10,00  
SERVE 19,80 730.773 % 10,00  
SEKUR 36,30 3.541.210 % 10,00  
14:23 Alış Satış %  
Dolar 7,2074 7,2105 % 0,57  
Euro 8,8238 8,8298 % 1,19  
Sterlin 10,1592 10,2102 % 0,52  
Frank 7,9196 7,9673 % 0,56  
Riyal 1,9125 1,9221 % 0,34  
14:23 Alış Satış %  
Altın Ons 1.790 1.790 -12,62  
Altın Gr. 415 415 -0,63  
Cumhuriyet 2.763 2.807 -3,00  
Tam 2.750 2.820 -8,32  
Yarım 1.329 1.364 -4,03  
Çeyrek 667 682 -2,02  
Gümüş.Ons 28,02 28,05 0,11  
Gümüş Gr. 6,50 6,51 0,07  
B. Petrol 66,38 66,38 0,20