Trump`ın petrol hamlesinin Türkiye`yi etkilemesi beklenmiyor

29.06.2018 11:54

Son güncelleme : 29.06.2018 17:38

Türkiye Enerji Stratejileri ve Politikaları Araştırma Merkezi Başkanı Oğuzhan Akyener, ABD Başkanı Donald Trump`ın 4 Kasım`a kadar müttefiklerinden İran`dan yaptıkları petrol ithalatını sonlandırması talebinin Türkiye`yi etkilemesinin beklenmediğini belirtti.



AA

Türkiye Enerji Stratejileri ve  Politikaları Araştırma Merkezi (TESPAM) Başkanı Oğuzhan Akyener, AA muhabirine, ABD'nin İran'a yönelik baskılarını artırma  stratejileri doğrultusunda yaptığı yeni hamlelerle küresel enerji piyasalarında  tansiyonu yükseltmeye devam ettiğini söyledi.
 
ABD'nin nükleer anlaşmadan çekildiğini duyurmasının ardından İran'a  yönelik yaptırımlarını açıkladığını hatırlatan Akyener, küresel piyasalar  tarafından bu hamlelerin beklendiğini ifade etti.
 
İran'ın mevcut durumda ortalama günlük 2,5 milyon varil petrol ve  hafif petrol olarak nitelendirilen kondensat üretebildiğine işaret eden Akyener,  şunları kaydetti:
 
"ABD Başkanı Donald Trump'ın müttefiklerinden 4 Kasım'a kadar İran'dan  yaptıkları petrol ithalatını sonlandırması isteğinin Türkiye'yi etkilemesi  beklenmiyor. İran'ın en büyük ithalatçıları arasında Çin, Hindistan, Güney Kore  ve Türkiye bulunuyor. ABD söz konusu ithalatçı ülkeler üzerinde baskı oluşturmaya  çalışacak ve İran ile ticaretlerini sonlandırmalarını isteyecektir. ABD'nin bu  baskıları daha önce olduğu gibi Avrupalı müttefikleri nezdinde etkili olabilir  ancak Çin, Hindistan ve Türkiye gibi asıl büyük alıcılar nezdinde etkili  olamayacaktır. Daha önceki ambargo döneminde sadece Güney Kore, Japonya ve Avrupa  ülkeleri etkilenmiştir. Bu sefer de benzer şekilde olabilir fakat kararın kabulü  ve uygulamasının eskisi kadar kolay ve hızlı olmayacağı bekleniyor. Söz konusu  çağrıya direnç haliyle çok daha fazla olacaktır."
 
İran'ın bu tarz ambargo senaryolarına karşı daha fazla hazırlıklı  olduğunu anlatan Akyener, ABD'nin bu yaptırımlarına Rusya, Çin, İngiltere,  Fransa, İtalya, Almanya, Japonya gibi ülkelerin sıcak bakmadığını ve hatta  bazılarının karşı olduğunu dile getirdi.
 
Akyener, yakın zamanda Shell ve Total gibi büyük Avrupalı şirketlerin  İran ile ticaretlerini sonlandırdığını ancak ülkede birçok şirketin farklı  alanlarda yatırıma devam ettiğini ifade ederek, "İran'da arama, üretim ve servis  alanlarında yatırım yapan, 2015’te imzalanan nükleer protokole güvenerek uzun  dönemli teminatların ve anlaşmaların altına imza atan çok sayıda batılı şirket  bulunuyor. Zaten biraz da bu gibi sebeplerle ABD dışında nükleer anlaşmaya imza  atan devletlerin hiçbiri ABD’nin ilgili kararında hemfikir olmadı."  değerlendirmesinde bulundu.
 
AMBARGOLARA ALTERNATİF UYGULAMALAR
 
Akyener, ABD'nin bu yaptırım sürecinde alternatif çözümlerle İran'dan  petrol ithalatı sürecinin devam edeceğini belirterek, "Ambargo sürecinin bir  neticesi olarak gayri resmi petrol ticareti yine zirve yapacak. Daha önce İran  ile ticarette ticari swap(takas) yöntemi, Dubai merkezli paravan şirketler  üzerinden petrol swap yöntemi, farklı para birimleri ile ticaret gibi  opsiyonlarla ambargoların kolaylıkla delindiği yaşanmış bir tecrübedir. Bu  alternatifin yanı sıra daha legal olan ilgili bankalar arasında yerel para  birimleri akışı kullanılarak yapılabilecek alternatifler de mevcut." dedi.
 
Çin'in Mart 2018'de Şanghay Uluslararası Enerji Borsasını devreye  aldığını ve bu borsanın da İran petrolü için alternatif oluşturduğunu ifade eden  Akyener, burada yuan ile ticaret imkanı elde edileceğini, ileri tarih teslimatlı  ya da fiyat sabitlemeli işlemler yapılabileceğini söyledi.
 
Akyener, söz konusu dönemde petrol fiyatlarında ciddi değişiklikler  beklenmediğine işaret ederek, "Bu dönemde İran'ın üretim seviyesi bazı İranlı  yetkililerce vurgulandığı gibi günlük 2 milyon varil seviyelerinde olmasa da  ortalama günlük 1,5-1,7 milyon varil arasında sabit devam edebilecek. Küresel  petrol arzı ve fiyatlarda çok abartılı bir etki yaşanmayacak. Şu an yaşanan durum  psikolojik. Zaten piyasalarda arz fazlası bulunuyor. Kaldı ki, ABD’nin dolar  paritesini yükseltme kararı ve merkez bankası politikaları da petrol fiyatları  üzerinde negatif etki oluşturuyor." değerlendirmesinde bulundu.





18:051.445
Değişim :  0,00% |  0,00
Açılış :  1.448  
Önceki Kapanış :  1.445  
En Yüksek
1.456
En Düşük
1.438
BIST En Aktif Hisseler18:05
CEMAS 1,32 160.047.432 % 10,00  
SERVE 16,50 876.152 % 10,00  
ISGSY 17,77 36.260.716 % 9,96  
CANTE 5,59 148.076.126 % 9,82  
KARSN 4,41 531.819.085 % 8,35  
18:05 Alış Satış %  
Dolar 8,2986 8,3030 % 0,28  
Euro 10,0696 10,0897 % 0,02  
Sterlin 11,6801 11,7387 % 0,28  
Frank 9,1306 9,1856 % -0,15  
Riyal 2,2019 2,2130 % 0,09  
18:05 Alış Satış %  
Altın Ons 1.830 1.830 -7,67  
Altın Gr. 489 489 0,95  
Cumhuriyet 3.112 3.159 45,00  
Tam 3.100 3.178 48,34  
Yarım 1.498 1.538 23,38  
Çeyrek 752 769 11,69  
Gümüş.Ons 27,37 27,41 -0,22  
Gümüş Gr. 7,30 7,31 -0,05  
B. Petrol 68,64 68,64 0,09