2018 borsa yatırımcısı için unutulmazlar arasına girdi

02.01.2019 11:29

Son güncelleme : 03.01.2019 09:54

Borsa İstanbul`da hisse senedi yatırımcısı için 2018, yoğun haber ve veri gündemi, rekorlar, sert dalgalanmalar ve 7 yılın en yüksek değer kayıpları ile unutulmayacak yıllar arasında yerini aldı.



AA

AA muhabirinin derlediği verilere göre, 2017 yılında yatırımcısına  ortalama yüzde 50 kazandıran Borsa İstanbul, 2018'de dünya borsalarındaki negatif  seyre paralel düşüşe geçti. 2018'i 91.270 puandan tamamlayan ve 2017 yılı  kazançlarının yaklaşık yüzde 60'ını geri veren BIST 100 endeksinin hesaplanmaya  başladığından bu yana hiçbir zaman üst üste 2 yıl değer kaybetmemiş olması, yatırımcısının ümidini 2019'a taşımasını sağlıyor.

BIST 100 endeksi, 29 Ocak 2018'de tüm zamanların en yüksek seviyesi  olan 121.532 puanı görmesinin ardından düşüş trendine girerek 2018'i bir önceki  yıl kapanışına göre yüzde 21 değer kaybıyla tamamladı ve böylece 2011'deki yüzde  22,33'lük kayıptan bu yana en kötü yıllık performansını gösterdi.

Aylık bazda bakıldığında, ocak, temmuz, eylül ve kasım aylarını  artışla tamamlayan BIST 100 endeksi, diğer 8 ayda ise düşüş kaydetti. Endeks, en  yüksek oranlı değer kaybını yüzde 9,76 ile ekimde gerçekleştirirken, borsa  yatırımcısı için en iyi ay ise yüzde 7,8 getiri sağlanan eylül oldu.

YURT DIŞINDA TİCARET SAVAŞI, YURT İÇİNDE ERKEN SEÇİM

Borsa için 2018'deki kırılma anlarına bakıldığında ise ABD Başkanı  Donald Trump'ın "ticaret savaşı" terimini piyasaların gündemine sokan tarife  açıklamaları ve yurt içinde erken seçim kararının negatif etki anlamında öne  çıktığı görülüyor. Bu gelişmelerin yanı sıra 2018'de piyasalarda en çok ABD'de  Hakan Atilla'nın, Türkiye'de ABD'li rahip Andrew Brunson'ın dava süreci, kredi  derecelendirme kuruluşlarının not indirimleri, ABD Merkez Bankası'nın (Fed) faiz  artırımları, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası'nın (TCMB) faiz artırım ve  sadeleşme adımları ile Brexit ve Suriye'deki gelişmeler konuşuldu.

Ocak'ta gördüğü zirvenin ardından yılın ilk çeyreğinde, Suriye'de  başlayan Zeytin Dalı harekatı, Fed'in faiz artırımına ilişkin beklentilerin  güçlenmesi, ABD mahkemelerinde görülen duruşmada eski Halkbank Genel Müdür  Yardımcısı Hakan Atilla'nın suçlu bulunması, Trump'ın gümrük tarifeleri ve  Moody's'in Türkiye'nin notunu düşürmesi, 2016'nın aralık ayında başlayan ve  sınırlı düzeltmelerle 14 ay süren yükselişin sona erdiğinin ilk işaretleri oldu.

Fed mart, haziran, eylül ve aralık ayında gerçekleştirdiği 4 faiz  artırımı ile yıl boyunca gelişmekte olan ülke piyasaları üzerinde baskıya neden  olurken, ticaret savaşı ve Trump'ın yatırımcılarda endişeye neden olan  açıklamaları ile yurt içinde rekor üzerine rekor kıran dolar kuru piyasalar  açısından 2018'e damgasını vuran gündemin başında yer aldı.

Kredi derecelendirme kuruluşu Moody's'in 8 Mart'ta Türkiye'nin notunu  "Ba1"den "Ba2"ye düşürmesine karşın mart ayını 115.000 puan sınırında tamamlayan  BIST 100 endeksi, söz konusu gelişmeler ve yurt içinde alınan erken seçim kararı  ile analistlerin önemli destek olarak nitelendirdikleri 112.500'ü kırarak  düşüşünü hızlandırdı.

TCMB ALDIĞI TEDBİRLER VE SADELEŞME ADIMI İLE DENGEYİ SAĞLADI

Mayıs ayında Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası'nın (TCMB), oynaklığı  artan döviz kurları nedeniyle aldığı faiz artırım ve likidite tedbirlerinin  pozitif etkisi, borsada tepki alımlarının gelmesine neden olsa da hisse senedi  fiyatlarının düşüş eğilimi, kredi derecelendirme kuruluşlarının açıklamaları ile  devam etti. Ayrıca mayısta ABD'de davası görülen Hakan Atilla'ya 32 ay hapis  cezası verildi.

Uluslararası kredi derecelendirme kuruluşları Fitch Ratings ve Moody's  mayıs ayının sonunda Türkiye'nin kredi notunu düşürmek üzere izlemeye aldıklarını  açıkladılar. Nitekim Fitch Ratings 13 Temmuz'da Türkiye'nin kredi notunu "BB "dan  "BB"ye düşürdü.

Haziran ayında gerçekleştirilen Cumhurbaşkanı ve milletvekili  seçimlerinin siyasi istikrarın devamına işaret etmesi sonrasında borsada görülen  alıcılı seyir kısa sürdü ve endeksin 100.000 üzerinde kalıcılık sağlaması için  yeterli olmadı.

Kredi derecelendirme kuruluşlarının Türkiye'nin notunu düşürmeye devam  edeceği beklentileri, ABD ile Çin arasında kızışan ticaret savaşı ve ABD'li rahip  Brunson'ın tutukluluk sürecinde ABD ile Türkiye arasında gerilen diplomatik  ilişkiler, BIST 100 endeksinin 17 Ağustos'ta göreceği 84.655 puana kadar devam  edecek düşüş trendinin fitilini ateşleyen unsurlar oldu.

Bu gelişmelerle rekor üzerine rekor kırarak 7,2169'a kadar çıkan dolar  kurunun baskıladığı şirket ve banka hisseleri, Bankacılık Düzenleme ve Denetleme  Kurulu (BDDK) ve TCMB'nin birbiri ardına aldığı tedbirlerle toparlandı.

NOT İNDİRİMLERİ PEŞ PEŞE GELDİ

17 Ağustos'ta kredi derecelendirme kuruluşları Standard&Poor's ve  Moody's'in Türkiye'nin notunu düşürmesiyle yılın en düşük seviyesini gören BIST  100 endeksi, olumsuzlukların fiyatlandığı ve şirket hisselerinin emsallerine göre  çok ucuzladığına ilişkin görüşlerin artması ile eylül sonunda 100.000 puanın  üzerini tekrar test etti.

TCMB'nin eylülde 625 baz puanlık faiz artırımı ve sadeleşme adımları,  dolar kurunun düşmesini sağlarken, rahip Brunson'ın 12 Ekim'deki duruşmada  serbest bırakılması da endeksin 100.000 üzerinde kalıcı olmasını sağlayamadı.

Yurt içinde, Yeni Ekonomi Programı ve Enflasyonla Topyekun Mücadele  Programı'nın yanı sıra cari işlemler açığındaki düşüşle sağlanan pozitif hava,  yurt dışı borsalarda etkisini artıran satış baskısı ile istenilen güce ulaşamadı.

Ekim ayı başında tarihi zirvelerini gören ABD borsaları, etkisini  artıran satışlarla hızlı bir şekilde düşüşe geçti ve diğer tüm piyasaları da  olumsuz etkileyecek yeni bir sürece girdi. S&P 500 endeksi 6 ay süren ve  rekorlarla taçlandırdığı yükseliş trendini ekimde sonlandırdı. Ekimde kırdığı  rekorların ardından düşüşe geçen ve aylık bazda yaklaşık yüzde 7 değer kaybeden  S&P 500 endeksi, kasımda tepki alımlarıyla toparlamaya çalışsa da tarihinin en  kötü aralık ayı performansını gösterdi.

Ağustos ayında dolar bazında gördüğü 12.870 puanla neredeyse son 10  yılın en düşük seviyesine gerileyen BIST 100 endeksinin yatırımcılardaki "ucuz  piyasa" algısını artırması, dünya borsalarının son çeyrekteki sert düşüşten  görece az etkilenmesini sağladı. Buna karşın dolar bazlı BIST 100 endeksi 2018'i,  özellikle Şubat-Ağustos dönemindeki hızlı düşüşün etkisiyle önceki yıl kapanışına  göre yüzde 44 azalışla 17.100 seviyesinden tamamladı.

2018 REKORLARLA DA ANILACAK

Yılı yüzde 21 kayıpla 91.270 puandan tamamlayan Borsa İstanbul,  2018'de yatırımcısını üzse de yıl içinde en yüksek işlem hacmi, gördüğü en yüksek  seviye ve kapanış rekorlarını kırmasıyla dikkati çekti.

BIST 100 endeksi gördüğü en yüksek seviye rekorunu 121.532 puanla 29  Ocak 2018 tarihinde kırarken, kapanış rekoru da yine aynı gün 120.845 puana  taşındı.

Tüm zamanların en yüksek işlem hacmi 15,5 milyar lira ile 13 Ağustos  2018'de gerçekleşirken, oynaklığın en yüksek olduğu gün ise 10 Ağustos'ta  yaşandı.

10 Ağustos'ta ABD ile diplomatik ilişkilerin, rahip Brunson'la ilgili  ABD Başkanı Donald Trump'ın açıklamaları ile gerilmesi ve Trump'ın çelik ve  alüminyum ithalatına gümrük tarifesi uygulanacağını açıklaması, dolar kurunda  sert yükselişe neden olurken BIST 100 endeksi gün içinde 88.598-97.810 bandı  içinde dalgalandı. 9 bin puanı aşan bir bant içinde hareket eden endeks günü  yüzde 2,31 azalışla 94.940 puandan tamamladı.

Endeksin 2018'de günlük en sert değer kaybı yüzde 5,18'lik düşüşle 11  Temmuz'da, kredi derecelendirme kuruluşu Fitch Ratings'e yönelik not indirim  beklentilerinin artması ile gerçekleşti.

En yüksek değer kazancı ise TCMB'nin para politikasında sadeleşmeye  gideceği açıklamaları ile 28 Mayıs'ta görüldü. Endeks 28 Mayıs'ta önceki güne  kıyasla yüzde 3,22 değer kazanarak günü 106.525 puandan tamamladı.





18:0586.796
Değişim :  -0,47% |  -407,79
Açılış :  86.945  
Önceki Kapanış :  87.204  
En Yüksek
87.519
En Düşük
86.552