FETÖ`nün hain darbe girişiminin ekonomiye dolaylı maliyeti 350 milyar dolar

14.07.2020 11:57

Son güncelleme : 14.07.2020 16:19

İstanbul Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Sefer Şener, 15 Temmuz hain FETÖ darbe teşebbüsünün doğrudan kişi başı maliyetinin yaklaşık 2 bin dolara tekabül ettiğini belirterek, "Ülke ekonomisine dolaylı maliyeti ise 350 milyar doları bulmuştur." dedi.



AA

Fetullahçı Terör Örgütü'nün (FETÖ) 15 Temmuz'daki hain darbe girişimi  sonrası hızla uygulamaya alınan finansal önlemler sayesinde Türk ekonomisi bu  şoku kısa sürede atlatsa da darbe girişiminin ekonomiye faturası ağır oldu.

4 yıl önce yaşanan FETÖ'nün hain darbe girişimi sonrası piyasalar bir  anda artan risk algısı sebebiyle zorlu bir döneme girmişti. Ülkede yaşanan  olağanüstü durum sebebiyle artan riskler, ekonomik göstergeleri negatif yönde  etkilemiş, bunun ilk emareleri de döviz kuru üzerinde görülmüştü.

14 Temmuz 2016'da günü 2,8778'den kapatan dolar/TL, 15 Temmuz'daki  FETÖ'nün hain darbe girişiminin basına yansıması sonucu yurt dışı piyasalarda  satış ağırlıklı bir seyir izleyerek yüzde 5,1'lik artışla 3,0250 seviyesine  yükselmişti.

Araya giren hafta sonu sebebiyle uluslararası piyasaların kapalı  olması ve darbe girişiminin kısa sürede bastırılması, göstergelerin daha da  kötüleşmesini engelleyen unsurlar olmuştu.

Hain FETÖ darbe girişiminin büyük oranda bastırıldığı pazartesi günü,  BIST 100 endeksi 15 Temmuz cuma günkü kapanışa göre günü yüzde 7,08 düşüşle  76.957,61 puandan günü tamamlamıştı. Haftanın devamında da düşüş eğilimini  sürdüren endeks, haftayı yüzde 13,39'luk değer kaybıyla kapatmıştı.

DARBE GİRİŞİMİ EKONOMİNİN HER ALANINI ETKİLEDİ

Haziranda 6 aylık bir yükseliş trendinin ardından 107,4 seviyesine  yükselen sanayi üretim endeksi, temmuzda 20 puandan fazla gerileyerek 86,9  seviyesine inmişti.

İhracat ve ithalat tarafı da darbe girişiminden olumsuz yönde  etkilenmiş, ticari aktivitede önemli bir düşüş gözlemlenmişti. İhracat temmuzda  bir önceki yılın aynı dönemine göre yüzde 11,5 azalmış, yavaşlayan tüketim  harcamalarıyla birlikte ithalat da temmuzda bir önceki yılın aynı ayına göre  yüzde 19,4 düşmüştü.

Yılın ilk 2 çeyreğinde sırasıyla yüzde 4,5 ve yüzde 4,7'lik büyüme  oranını yakalayan Türk ekonomisi, darbe girişiminin yaşandığı üçüncü çeyrekte  mevsimsellikten arındırılmış endekse göre yüzde 0,2 daralmıştı.

15 Temmuz sonrası piyasalarda oluşan tedirginliğin asgari seviyeye  indirilmesi için ekonomi yönetimi ve regülatörlerin aldığı birçok önlem sayesinde  darbe girişiminin ekonomiye maliyeti minimuma indirilmeye çalışılmıştı.

Alınan önlemler sayesinde ekonominin kısa sürede eski seviyelere  ulaşılması sağlanırken, BIST 100 endeksinin darbe öncesi seviyelere yükselmesi 6  ay sürmüştü. Sonrasında bir yıl içinde yaklaşık yüzde 50 yükselen BIST 100  endeksi, Ocak 2018'de 120 bin seviyesini görmüştü.

15 TEMMUZ'UN TÜRKİYE'YE MALİYETİ 350 MİLYAR DOLAR

İstanbul Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Sefer Şener, AA  muhabirine yaptığı açıklamada, 15 Temmuz hain FETÖ darbe girişiminin aynı zamanda  Türk ekonomisine karşı da bir darbe olduğunu ifade etti.

Hain FETÖ darbe girişiminin ülke ekonomisine doğrudan maliyetinin  yaklaşık 158 milyar dolar olduğuna dikkati çeken Şener, "Darbe girişiminin  doğrudan kişi başı maliyeti yaklaşık 2 bin dolara tekabül ediyor. Ülke  ekonomisine dolaylı maliyeti ise 350 milyar doları bulmuştur." değerlendirmesinde  bulundu.

Şener, darbe girişimiyle birlikte kredi derecelendirme kuruluşlarının  hızlıca not indirimine gittiklerini ancak darbe sonrası ekonomide yaşanan hızlı  toparlanma sayesinde bu indirimlerin gerekli olmadığını savundu.

Darbe girişimi sebebiyle zarar gören ekonomik dinamiklerin  iyileştirilmesi için yoğun çaba sarf eden hükümetin ayrıca çeşitli konularda  mücadele etmek zorunda kaldığını belirten Şener, "Darbe girişiminden sonra  ekonomiye dönük yurt dışı kaynaklı manipülatif ataklar da durdurulmaya  çalışılmıştır. 2018'de yaşanan kur manipülasyonunu da bu bağlamda değerlendirmek  doğru bir yaklaşım olacaktır." ifadelerini kullandı.

Şener, darbe girişimi sonrası süreçte yaşananlarla birlikte Türkiye'ye  doğrudan yabancı sermaye girişlerinde gözle görülür bir yavaşlama yaşandığını,  2016'da 16 milyar dolar olan bu tutarın 2019'da 8,6 milyar dolara kadar  gerilediğine dikkati çekti.

15 Temmuz öncesinde yüzde 8 seviyesinde bulunan politika faizinin  darbe girişimiyle birlikte ciddi şekilde yükseldiğini bildiren Şener, "Darbe  girişiminin negatif etkileriyle birlikte politika faizi 2018'de yüzde 24'lere  kadar çıktı. Hükümetin ve TCMB'nin yoğun çabalarıyla bu oran tekrar tek haneli  rakamlara gelse de aradan geçen süre zarfında, Türkiye önemli bir bedel ödemek  zorunda kalmıştır." değerlendirmesinde bulundu.




12:351.127
Değişim :  -0,76% |  -8,65
Açılış :  1.137  
Önceki Kapanış :  1.136  
En Yüksek
1.137
En Düşük
1.125
BIST En Aktif Hisseler
HLGYO 2,51 126.167.709 % 0,00  
CEMAS 1,66 7.517.883 % 0,00  
GARAN 7,02 631.906.436 % 0,00  
ALBRK 1,59 23.013.502 % 0,00  
ASELS 35,26 677.502.245 % 0,00  
Alış Satış %  
Dolar 0,0000 0,0000 % 0,00  
Euro 0,0000 0,0000 % 0,00  
Sterlin 9,1024 9,1481 % -0,23  
Frank 7,6023 7,6481 % -0,71  
Riyal 1,8554 1,8647 % -0,11  
Alış Satış %  
Altın Ons 1.975 1.975 18,55  
Altın Gr. 443 443 3,69  
Cumhuriyet 2.913 2.966 16,60  
Tam 3.001 3.052 17,10  
Yarım 1.456 1.488 8,40  
Çeyrek 731 746 4,20  
Gümüş.Ons 24,34 24,40 0,87  
Gümüş Gr. 5,46 5,47 0,18  
B. Petrol 43,65 43,65 0,40