OPEC ülkelerinde cari açık tehlikesi

Yakın döneme  kadar yüksek cari fazlalar veren OPEC ülkelerinin bir kısmı "cari açık" tehlikesi  ile karşı karşıya kaldı.

Geçen yılın temmuz ayından bu yana petrolün varil fiyatının yüzde  50'nin üzerinde değer kaybetmesi, OPEC üyesi ülkelerin gelirlerinde ciddi  gerilemelere sebep oluyor.

ABD Enerji Enformasyon İdaresi (EIA) raporuna göre, OPEC'in petrol  ihracatından 2014'te 700 milyar dolar gelir elde ettiği tahmin edilirken, bu  gelirin 2015'te 446 milyar dolara gerileyebileceği öngörülüyor.

AA muhabirinin Uluslararası Para Fonu (IMF) verilerinden derlediği  bilgilere göre, OPEC üyesi ülkelerin cari dengelerinde son dönemde ciddi  olumsuzluklar gözleniyor.

OPEC üyesi ülkelerden Cezayir 2013'te cari fazla verirken, ülke geçen  yıl yüzde 3'e yakın cari açık verdi. Ülkedeki cari açığın bu yıl yüzde 2,9,  2016'da ise yüzde 3,6 olması bekleniyor.

Dünyanın en önemli petrol ihracatçılarından biri olan Suudi Arabistan  2013'te yüzde 17,7 cari fazla verirken, bu oranın 2015'te yüzde 12,4'e, 2016'da  ise yüzde 10,8'e gerilemesi bekleniyor.

Kişi başına düşen milli gelirin en yüksek olduğu ülkelerden Katar'da  da durum farklı değil. Katar'ın 2013'te yüzde 31 seviyesinde olan cari fazlasının  bu yıl yüzde 23'e, gelecek yıl da yüzde 18'e inmesi öngörülüyor.

Zengin petrol ve doğalgaz yataklarına sahip İran da cari dengesinde  problem yaşayan ülkelerden biri. Ülkenin 2013'te yüzde 7,4 olan cari fazlasının  gelecek yıl yüzde 0,6 olacağı tahmin ediliyor.

İç karışıklıkların yaşandığı Libya ise cari dengesi en hızlı değişen  OPEC ülkesi olarak dikkati çekiyor. Libya'nın 2013'te yüzde 13,5 olan cari  fazlası, 2014'te yüzde 27'lik cari açığa dönüştü. Ülkedeki cari açığın bu yıl da  yüzde 21 olması bekleniyor.

ÜLKELER YATIRIMLARI ASKIYA ALIYOR

OPEC ülkeleri gelirlerinde yaşadıkları sıkıntılar nedeniyle bazı  projelerini de iptal ediyorlar.

Katar ile dünyanın en büyük enerji şirketlerinden olan Shell, kısa bir  süre önce 6,5 milyar dolarlık petrokimya tesisi inşa planını "Dünya enerji  piyasasındaki iklim" nedeniyle iptal ettiklerini açıklamıştı.

Ülkede devlete ait petrokimya ve çelik üreticisi Katar Endüstrileri  ise eylül ayında 6 milyar dolarlık tesis inşası planlarından vazgeçtiklerini  duyurmuştu.

AZERBAYCAN DA KEMER SIKIYOR

Önemli petrol üreticilerinden olan Azerbaycan'ın Cumhurbaşkanı İlham  Aliyev de petrol fiyatlarındaki gerilemenin ülkesinin gelirlerini etkileyeceğini  belirterek, israfın önüne geçilmesi gerektiğini söylemişti. Aliyev, bölgedeki  gerginliğin daha da artacağını, ekonomik ve finansal krizlere bağlı yeni  sınavlarla yüzleşebilecekleri uyarısında bulunmuştu.