Rusya borçla boğuşuyor

Yaptırımların etkisi ve resesyonla boğuşan Rus hükümeti gittikçe büyüyen başka bir ekonomik sorunla daha karşı karşıya: Yerel yönetim borçları. Bloomberg'ün haberine göre, Rusya'nın mali durumunu anlamak için bölgesel yönetimlerin endişe verici borç seviyelerine bakmak şart.
Standard & Poor's verilerine göre, Alaska'dan sadace bir boğazla ayrılan Çukotka bölgesinde özerk hükümetin borçları gelirlerinin yüzde 144'üne ulaşmış durumda. Belgorod'dan Kuzey Kafkasya hükümetlerine pek çok bölgede yüzde 100'e ulaşan borç-gelir oranları ise endişeleri daha da artırıyor.

Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin'in 2012'de sosyal harcamaları teşvik için yayınladığı bir genelgenin de etkisiyle Rusya'nın 80'den fazla bölgesinin borç yükü beş yıl içinde iki katına çıkarak 2,4 trilyon rubleye (42 milyar dolar) ulaştı. S&P'ye göre, yerel hükümetlerin üzerindeki borç baskısı önümüzdeki iki-üç yıl içinde daha da fazla büyüyecek. Bu durumda yerel hükümetlerin 2010'dan bu yana ilk kez açık veren federal bütçeden sağlanacak fonlarla kurtarılması gerekebilir. S&P Moskova ofisi Genel Müdür Yardımcısı Karen Vartapetov, "Büyük bir bölgenin temerrüde düşmesi Maliye Bakanlığı'nın da piyasalara erişimini engelleyebilir. Şu anda federal merkezin bölgelere yardım etme şansı var.

Ancak üç yıl içinde bölgesel borçlar artabilir ve bu sefer daha az kaynak olabilir; bu da daha büyük risklere yol açar" dedi. Yerel yönetim bütçeleri üzerindeki riskler, Ukrayna krizi sebebiyle uygulanan ambargoların ülkenin finansal piyasalara erişimini kısıtlamasıyla daha da büyüyor. Küresel piyasalara erişimi sınırlanan yerel yönetimler, sosyal harcamalar için daha maliyetli banka kredilerine yönelmek zorunda kalıyor.

Bu yıl içinde bölgesel tahvil ihraçları yüzde 53 azalsa da Moody's yıl sonu itibariyle sağlık, eğitim ve altyapı harcamalarının öncülüğünde borçlanma miktarının yüzde 25 artacağını tahmin ediyor. Borç yükünün bölgeler üzerindeki riskleri artırdığını söyleyen S&P'nin hesaplamalarına göre ise, yerel yönetimlerin bütçe açığı 625 milyar rubleye ulaşmış durumda, yani geçen seneye göre yüzde 42 daha fazla. Rus yetkililer, tahvilleri ve ticari kredileri federal bütçeden alınmış devlet destekli ve yıllık yüzde 0,1 faizli kredilerle değiştirerek krizin etkisini azaltmaya çalışıyor.

Başbakan Dmitry Medvedev, hükümetin bu iş için 2015 yılında 310 milyar ruble ayırdığını söylemişti. Ayrıca başbakan bazı döviz cinsinden borçların rubleye dönüştürülmesi gerektiğini de savunuyor. Ancak merkez bankası verileri yerel hükümetlerin ticari kredilere bağımlılığının hala devam ettiğini gösteriyor. Son verilere göre, banka borçları 2014 başından 1 Mart'a kadar geçen sürede yüzde 25 artarak 1 trilyon rubleye ulaştı.

Merkez bankası da Haziran ayında yayınladığı bir raporda ekonominin daralmasıyla bölgesel bütçelerde dengesizlik risklerinin artabileceği konusunda uyarıda bulunmuştu. Banka raporda, "Yüksek borç yükü yüzünden bazı bölgelerde finansman kaynaklarına erişim kısmen kapalı olabilir. Ayrıca bu bölgeler varolan borçlarını yeniden yapılandırma da güçlük yaşayabilir çünkü bankalar bölgesel risk değerlendirmelerinde gittikçe daha seçici oluyor" demişti.