Türkiye`den enflasyona karşı ortak mücadele

15.10.2018 11:13

Son güncelleme : 15.10.2018 15:13

Hükümet, kurdaki spekülatif hareketlerle başlayan fiyat artışları nedeniyle ateşi yükselen enflasyona karşı finansal piyasa düzenleyicileri, sivil toplum kuruluşları (STK), iş dünyası ve tüketicilerle el ele mücadele yürütüyor.



AA

Türkiye'de enflasyon geçen yıl şubat ayından itibaren çift haneye  çıktı. Bu yılın ortasına kadar sınırlı dalgalanmaların görüldüğü enflasyon  grafiğinde, son dönemdeki spekülatif kur artışlarının etkisi kendisini  hissettirdi. Geçen ay itibarıyla TÜFE yıllık bazda yüzde 24,52'ye yükseldi.

Spekülatif ataklarla artışa geçen enflasyona karşı başta Cumhurbaşkanı  Recep Tayyip Erdoğan olmak üzere, ilgili bakanlar, piyasa düzenleyicileri, iş  dünyası temsilcileri ve vatandaşlar birlikte harekete geçti.

Erdoğan, Hazine ve Maliye Bakanlığı ile Strateji ve Bütçe  Başkanlığınca hazırlanan 2019-2021 dönemi Orta Vadeli Mali Plan'ı (OVMP) da  onaylarken, planda fiyat istikrarı vurgusu öne çıktı. Ekonomi politikasının temel  amacı, kısa vadede fiyat istikrarının ve finansal istikrarın yeniden tesis  edilmesi, ekonomide dengelenmenin ve bütçe disiplininin sağlanması, orta vadede  sürdürülebilir büyüme ve adaletli paylaşıma yönelik ekonomik değişimin  gerçekleştirilmesi olarak ifade edildi.

Geçen ay açıklanan Yeni Ekonomi Programı'nda (YEP) enflasyonun kalıcı  olarak düşürülmesi ve fiyat istikrarının sağlanması öncelikli hedefler arasında  yer alırken, yaşanan maliyet yönlü gelişmelerin gecikmeli etkileriyle tüketici  enflasyonunun kısa vadede yükselerek bu yıl sonunda yüzde 20,8 seviyesinde  gerçekleşme beklentisi programda yer aldı. Para ve maliye politikasındaki eş  güdümün güçlendirilmesi ve alınacak ilave tedbirlerle enflasyonun 2020 sonunda  tek haneye, 2021 sonunda yüzde 6'ya geriletilmesi hedef olarak konuldu.

PROGRAMA YOĞUN DESTEK

Enflasyonla mücadele için en önemli adım ekonomi paydaşlarının ve  vatandaşların destek verdiği Hazine ve Maliye Bakanı Berat Albayrak'ın  öncülüğünde açıklanan "Enflasyonla Topyekun Mücadele Programı" oldu.

Program kapsamında "enflasyonlamucadele.org.tr" internet sitesi yayına  başladı. Türkiye'nin, enflasyonla mücadelesinde başarıya ulaşması için kamu  öncülüğünde başlatılan bu programla özel sektörün gönüllülük esasına dayalı  desteği hedeflenirken, katkı sağlamak isteyen tüm firmalardan ürün ve  hizmetlerinde yıl sonuna kadar asgari yüzde 10 indirim yapmaları beklentisi  ortaya konuldu.

Bu mücadele programına destek veren firmaların isim ve açıklamaları  söz konusu internet sitesinden kamuoyuna duyurulmaya başlandı. Kampanya  kapsamında sitede ismi yer alan kurum ve kuruluş sayısı geçen hafta sonuna kadar  650'yi geçerken, çok sayıda firmanın da ismi burada yer almasa da kampanyaya  katıldığı görüldü.

Tüm sektörlerdeki firma ve markaların desteklerinin yanı sıra bankalar  ve kamu da iki önemli uygulamayla sürece katkı sağlayacak. Bankalar 1 Ağustos'tan  geçerli olmak üzere yüksek faizle kullandırılmış kredilerin faiz oranlarında  yüzde 10 indirim uygulayacak.

Diğer bir katkı da yılın son 3 ayında, bekleyen KDV iadelerinin ödenme  sürecinin hızlandırılması olacak. 2019 yılı başında iade başvuru tarihini takiben  10 iş günü içinde iade talebinin yüzde 50'si, incelemenin bitmesini beklenmeden  mükellefe ödenecek.

SANAYİ, ÇALIŞMA HAYATI VE GIDA SEKTÖRÜNDE YENİ TEDBİRLER

Program kapsamında Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mustafa Varank,  finansman maliyetlerinden kaynaklanabilecek fiyat artışlarını aşağı çekmek için  Finansman Destek Programı'nı hayata geçireceklerini, işletmelerin kullanacakları  Türk lirası cinsinden kredilere yüzde 14'e kadar finansman desteği sağlanacağını,  ihracat yapacak KOBİ'lere 200 bin dolara kadar 180 gün vadeli libor oranında yeni  bir destek vereceklerini, bu sayede yaklaşık 3 milyar liralık finansmana erişim  sağlamayı planladıklarını bildirdi.

Aile, Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanı Zehra Zümrüt Selçuk,  enflasyonla mücadelenin ekonomik büyümeyi engellememesi ve işverenleri  desteklemek için "kısa çalışma ödeneği" enstrümanını yakın zamanda hayata  geçirmeyi planladıklarını aktardı.

Tarım ve Orman Bakanı Bekir Pakdemirli de program çerçevesinde  enflasyonla mücadele için bakanlığa bağlı Et ve Süt Kurumu (ESK), Atatürk Orman  Çiftliği Müdürlüğü (AOÇ), TARKİM AŞ, GÜBRETAŞ gibi kuruluşların ürünlerinde  asgari yüzde 10 indirime gidileceğini, ÇAYKUR'un ürünlerine zam yapmayacağını ve  Toprak Mahsulleri Ofisinin (TMO) indirimli pirinç fiyatlarında artışa  gitmeyeceğini açıkladı.

DENETİM VE HAL YASASI İLE MÜCADELE

Ticaret Bakanı Ruhsar Pekcan da haksız fiyat artışına yönelik  bakanlığın 81 ticaret il müdürlüğü kanalıyla 3 bin 974 firmada, toplam 69 bin 200  ürünün denetiminin gerçekleştirildiğini belirtti.

Bazı gıda ürünlerinde son dönemde meydana gelen fiyat artışlarının  değerlendirilmesine yönelik ürün bazında günlük fiyat hareketlerini takip eden  bakanlık, iç piyasada önemli ürünlerde enflasyona sebep olacak fiyat  hareketlerine karşı gümrük vergisi düzenlemeleri kapsamında bazı tarımsal  ürünlerin ve gıda maddelerinin gümrük vergilerini indirdi. Fiyat tarifelerinin  belirlenmesinde ekmek fiyatlarına istisna getiren bakanlık, böylelikle ekmek  fiyatlarının zamlanmasının önüne geçti.

Gelecek dönemde de Ticaret Bakanlığı, Enflasyonla Topyekun Mücadele  Programı'na denetimlerden Hal Yasası'na, yerli üretimden dış ticaret politika  araçlarına kadar birçok koldan destek verecek. Sebze ve meyve ticaretinde köklü  dönüşümler getirecek Hal Yasası ile ilgili düzenleme de bu ay Meclis gündemine  gelecek. Düzenleme, gıda enflasyonunun düşürülmesine büyük katkı sağlayacak.

Son dönemde haksız fiyat artışları ve fiyat etiketi usulsüzlüklerine  karşı mevzuat değişikliği yaparak tüketicinin korunması yönünde adımlar atan  bakanlık tarafından büyükşehir belediyeleri başta olmak üzere, tüm belediyelerde  zabıta daireleri bünyesinde "Tüketici Hakları Zabıta Amirliği" oluşturulmasına  yönelik çalışma başlatıldı. Böylece, gelecek dönemde zabıtaların fiyat artışları  konusunda daha etkin rol oynaması sağlanacak.

Alo 175 Tüketici Danışma Hattı ve CİMER gibi diğer başvuru kanalları  aracılığıyla tüketicilerin şikayetlerini de anında işleme koyan bakanlık, haksız  fiyat artışı bildirimi uygulaması olan mobil şikayet hattını da kısa sürede  tüketicilerin kullanımına açacak.

Öte yandan, İçişleri Bakanı Süleyman Soylu da valiliklere gönderdiği  "fahiş fiyat" genelgesiyle kur kaynaklı gelişmeleri fırsat bilerek fahiş fiyat  uygulayanlara karşı tedbir alınmasını istedi. Fırsatçılık yapanlar için  valiliklere "genel emir" çıkarma konusunda talimat veren Soylu, emirlere  uymayanlar hakkında Kabahatler Kanunu'na göre gerekli adli ve idari işlemlerin  uygulanmasını istedi.

MERKEZ BANKASI, TBB VE BDDK ADIMLARI

Merkez Bankası birkaç aydır getirdiği tedbirlerle kurlardaki dengesiz  ve spekülatif hareketleri kontrol altına almak ve enflasyonu hedefe yaklaştırmak  için çeşitli adımlar attı.

Ağustos sonunda bankaların ihtiyaç duyduğu likiditenin sağlanabilmesi  için bankalar arası para piyasasında gecelik vadedeki işlemler için bankaların  borç alabilme limitlerini 13 Ağustos öncesi limitlerin iki katına çıkaran Merkez  Bankası, bununla birlikte döviz piyasalarının etkin işleyişine katkı sağlamak  amacıyla VİOP'ta işlem yapılabilmesine ilişkin kararını açıkladı.

Merkez Bankası Para Politikası Kurulu (PPK) geçen ay politika faizi  olan bir hafta vadeli repo ihale faiz oranını 625 baz puan artırarak, yüzde  17,75'ten yüzde 24'e çıkadı. Banka, aynı gün bir başka açıklama yaparak, gecelik  vadede gerçekleştirilen fonlamanın haftalık vadede yapılacağına ilişkin duyuruda  bulundu.

Öte yandan, bu süreçte Cumhurbaşkanlığı kararıyla Türk lirası mevduat  hesaplarından alınan vergi oranı düşürüldü, 1 yıldan uzun vadeli mevduat  hesaplarında oran sıfırlandı, döviz mevduatlarında ise vergi oranı artırıldı.

Türkiye Bankalar Birliği (TBB) de bankalar ve diğer finansal  kuruluşlara toplam nakit kredi borcu 15 milyon liranın altında olan işletmelerden  belli şartları sağlayanların, vadesi gelen taksitlerini 24 aya kadar  vadelendirebilmesi yönünde tavsiye kararı aldı.

BDDK de kredi vadeleri, kredi kartı taksit sınırlandırması, kredilerin  yeniden yapılandırılması ve bankaların yurt dışı yerleşiklerle yaptığı bir bacağı  döviz, diğer bacağı Türk lirası olan swap işlemlerine getirdiği düzenlemelerle  sürece katkıda bulundu.

Söz konusu kuruluşlar da gelecek dönemlerde ihtiyaç duyulduğu takdirde  gerekli adımları atmaya devam edecek.





12:5990.954
Değişim :  -0,22% |  -202,67
Açılış :  91.226  
Önceki Kapanış :  91.157  
En Yüksek
91.380
En Düşük
90.695